Topmilitair: 'Jailbreak' van F-35's helemaal niet verstandig

In dit artikel:

De Nederlandse krijgsmacht zal voorlopig geen wijzigingen aanbrengen in de kernsoftware van de F-35. Commandant der Strijdkrachten Onno Eichelsheim waarschuwt dat het aanpassen van de systemen riskant en onnodig is en stelt dat Nederland momenteel voldoende heeft aan de samenwerking met de Verenigde Staten: "We gaan daar voorlopig niet aan beginnen." Zijn reactie komt nadat oud-staatssecretaris Gijs Tuinman twee weken geleden publiek suggereerde dat een F-35 te vergelijken zou zijn met een iPhone die je kunt 'jailbreaken', een opmerking die internationaal veel aandacht trok.

De F-35 wordt vaak aangeduid als een 'vliegende computer' en is sterk afhankelijk van software-updates en support die grotendeels door de VS worden beheerd; zonder die ondersteuning kan de operationele effectiviteit snel verminderen. Met Derk Boswijk als nieuwe staatssecretaris is binnen Defensie de lijn helder: deelname aan het internationale F-35-programma blijft zoals bedoeld, zonder eigen ingrepen in de kernsoftware.

De bredere zorg over afhankelijkheid van Amerikaanse politieke keuzes blijft leven in Europa. Kamerlid Jimme Nordkamp vroeg eerder naar een mogelijke 'kill switch' in de F-35. Defensie benadrukt dat Nederland volledige operationele soevereiniteit heeft over zijn toestellen en dat er geen aanwijzingen zijn dat de VS ooit softwaresloten, geofencing of andere restricties heeft toegepast—maar sluit niet uit dat het blokkeren van reserveonderdelen de inzetbaarheid zou kunnen raken.